صدای امریکا

ه‍.ش. ۱۳۹۵ مرداد ۶, چهارشنبه

تفنگ‌ داران احزاب خلع سلاح شوند
8 صبح : شمال کشور در کنار نبردهای گروه‌های هراس‌افگن، گواه نبردهای روزافزون تفنگ‌دارانی است که وضعیت این منطقه را به خطر انداخته‌اند.
افغانستان شاهد تجربه‌ی تلخ مسلح‌سازی افراد بیرون از چارچوب نظام را دارد که منجر به تشکیل قدرت‌های غیرکنترول‌شونده است. در دوران حکومت داکتر نجیب‌الله، خیلی‌ها شاهد مسلح‌سازی این‌گونه افراد و گروه‌های مسلح بودند که نخست با حمایت دولت برای مبارزه با مجاهدین و مخالفین حکومت کمونیستی کمک دریافت کردند و بعد از چندی، از کنترول خارج شده و خود، سد راه حکومت شدند. این تجارب را نباید حکومت فراموش کند، زیرا تجربه نشان داده است که حمایت از افراد و اشخاص برای مبارزه با تروریسم، خود سبب ناامنی و افزایش جنگ‌های حزبی و فرقه‌ای می‌شود.
گفته می‌شود که حکومت برای مبارزه با نفوذ افراد حزب اسلامی ازبکستان در تخار، پیرم‌قل را مسلح ساخته است تا در ولسوالی رستاق، وضعیت را کنترول کند. اما حالا وضعیت خود رستاق توسط این تفنگ‌داران به یک مشکل جدی برخورده است و حکومت را به یک دردسر کلان دچار کرده است. این فرمانده تن به حکومت نداده و خود فرمان می‌راند. در ماه گذشته، افراد پیرم‌قل با عین‌الدین رستاقی نماینده‌ی فقید شورای ولایتی تخار درگیر شده و او را کشتند و امنیت در ولسوالی رستاق ولایت تخار را به چالش کشیدند. این درگیری‌ها وضعیت عادی این ولسوالی را برهم زده است.
اما نقطه‌ای دیگرِ شمال یعنی ولایت فاریاب، شاهد زدوخورد افراد وابسته به حزب جمعیت و جنبش در چند مرحله بوده ست. در آخرین جنگ، افراد وفادار به این دو حزب، روز دوشنبه باهم درگیر شدند که در نتیجه، ۶ تن کشته و یازده تن زخمی شدند.
این افراد که زیر نام «اربکی» و یا «خیزش مردمی» آزادانه با خود سلاح را حمل می‌کنند، سبب ناامنی‌های زیادی در ولایت‌های شمال شده‌اند. تفنگ‌داران غیرمسوول پس از انتخابات ریاست‌جمهوری، بیشتر دست به سلاح بردند. تا با ایجاد ناامنی، سبب تلقب و رای‌گیری برای افراد خود شوند. این مساله اکنون به اوج خود رسیده است. زیرا حکومت نیز، برای این گروه‌ها در مبارزه با طالبان و حزب اسلامی ازبکستان، سلاح‌های سنگین نیز توزیع است. در حال حاضر، این فرماندهان تانک و توپ‌های حکومت را در اختیار دارند و در راستای اهداف حزبی و شخصی خود سود می‌برند. ماه گذشته، به‌دلیل جنگ هواداران این دو حزب، منطقه مهم «قرایی» در ولسوالی المار به دست طالبان افتاد. در یکی از جنگ‌های دیگر، طالبان با تصرف منطقه‌ای مهم دیگری، تمام وسایل دولتی به‌جا مانده از این فرماندهان را نیز با خود بردند.
این جنگ‌ها بعد از آن آغاز شد که تنش‌ها میان عطامحمدنور سرپرست ولایت بلخ و عبدالرشید دوستم معاون اول ریاست جمهوری بالا گرفته بود و عکس جنرال دوستم در بلخ پایین کشیده شد. بعد از آن، تظاهرات هواداران دو جنرال در ولایات شمال، منجر به برخورد آنان در فاریاب شد که شماری کشته و زخمی نیز شدند. با آن‌که تنش‌های ایجاد شده توسط مقام‌های محلی حل و فصل شد، اما اختلافات و جنگ به سطح فرماندهان نظامی این دو حزب کشیده شد که در سال روان چندین جنگ بین این دو گروه رخ داد که باعث کشته و زخمی‌شدن شمار زیادی شد.
در همین حال، گفته می‌شود که پیرم‌قل نیز از هواداران حزب جنبش است. حالا سوالی که مطرح می‌شود، دخالت‌نکردن دوستم در تنش‌های ایجادشده در شمال می‌باشد.
دوستم من‌حیث یک مقام بلندپایه‌ی دولتی که در شمال نفوذ زیادی دارد و در حال حاضر نیز در آن‌جا حضور دارد. او باید برای جلوگیری از این‌ گونه کشیدگی‌ها و رخ‌دادن نبردها تلاش کند.
حزب‌های جمعیت و جنبش، از جمله احزابی فعال در شمال‌اند که اکثریت نفوس این منطقه را به خود اختصاص داده‌‌اند. براین اساس، حالا که فرماندهان پیشین این دو حزب، دوباره سلاح‌های خود را زیر نام‌های مختلف در دست دارند، سبب ناامنی‌ها و پراگندن ترس و وحشت زیادی شده‌اند.
یکی از موردهایی که حکومت آن را جدی نگرفته است، مسلح‌سازی اعضای احزاب است که زیر نام مباره با گروه‌های هراس‌افگن و حفاظت از منطقه، اربکی و خیزش مردمی فعال شده‌اند.
این موضوع خود عامل اصلی قدرت‌گیری افراد سودجو شده و در افزایش ناامنی‌ها نقش بارزی دارد.
از سویی نیز، پیوستن یک شمار جوانان ایماق، عرب و ترکمن به طالبان و حزب اسلامی ازبکستان، عامل سومی برای ناامنی و افزایش جنگ‌های قومی و حزبی در شمال شده‌است. با این حال، تداوم چنین وضعیت، نگرانی‌های بی‌شماری را به وجود آورده است. زیرا، اکنون مردم تزیر فشار شدید قرار گرفته‌اند و شاهد زدوخورد‌های فرماندهان تادندان مسلح احزاب‌اند. طالبان و حزب اسلامی ازبکستان از این وضعیت استفاده کرده و در مواردی کنترول قریه‌های مهمی را به دست گرفته است.
با این حال، حکومت وضعیت را باید تحت کنترول خود درآورده و از مسلح‌سازی افراد و فرماندهان احزاب بپرهیزد. اگر حکومت می‌پندارد که دوام این وضعیت به ضرر مردم و ملت نیست، در آینده به چالش بزرگی مواجه خواهد شد که حل آن ناممکن خواهد بود و احتمال جنگ حزبی و قومی را افزایش خواهد داد.

هیچ نظری موجود نیست: