دیدار ترامپ و شی در واشینگتن؛ نمایش پرشکوه، دستاورد محدود و اختلافهای پابرجا
دونالد ترامپ و شی جینپینگ، رؤسای جمهوری آمریکا و چین، روز پنجشنبه ۲ مهر در کاخ سفید دیدار کردند؛ نشستی که با تشریفات کمسابقه برگزار شد، اما در پایان آن نشانهای از توافق بزرگ بر سر اختلافهای اصلی دو قدرت، از تجارت و هوش مصنوعی تا تایوان و جنگ ایران، دیده نشد. دو طرف در عین حال بر ضرورت جلوگیری از تشدید تنشها و حفظ ثبات در روابط تأکید کردند.
بر اساس گزارش رویترز، پس از پایان مذاکرات پشت درهای بسته، خبرگزاری رسمی شینهوا اعلام کرد شی جینپینگ از آمریکا خواسته است با «استقلال تایوان» مخالفت کند. کاخ سفید تا ساعاتی پس از پایان نشست گزارش جامعی از مذاکرات منتشر نکرده بود. موضوع تایوان یکی از حساسترین مسائل روابط دو کشور است و پکن پیش از این نیز به فروش تسلیحات آمریکایی به تایوان اعتراض کرده بود.
ترامپ در استقبال از رئیسجمهور چین بیش از اختلافها بر روابط شخصی خود با شی تأکید کرد و او را دوست خود خواند. رئیسجمهور آمریکا گفت دو کشور از زمان سفر او به چین در ماه مه در زمینه تجارت پیشرفتهایی داشتهاند و امنیت، فناوری و هوش مصنوعی از موضوعات اصلی مذاکرات واشینگتن خواهد بود. شی جینپینگ در مقابل گفت منافع دو کشور عمیقاً به یکدیگر گره خورده و رقابت میان آنها باید «سالم» باشد. او همچنین خواستار رفتار عادلانه با شرکتهای چینی در آمریکا شد.
تایوان همچنان یکی از مهمترین نقاط اختلاف است. ترامپ پس از سفر اردیبهشتماه خود به چین، بسته تسلیحاتی حدود ۱۴ میلیارد دلاری برای تایوان را در حالت تعلیق قرار داد و آن را یک «اهرم بسیار خوب برای مذاکره» توصیف کرد. این تصمیم در میان برخی متحدان آسیایی آمریکا و شماری از جمهوریخواهان نگرانیهایی ایجاد کرده است که واشینگتن ممکن است در مقابل امتیازات اقتصادی از حمایت خود از تایوان بکاهد. پکن تایوان را بخشی از خاک چین میداند و تایپه این ادعا را رد میکند.
در زمینه تجارت نیز انتظار نمیرود نشست واشینگتن به توافقی جامع منجر شده باشد. اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، پیش از دیدار دو رئیسجمهور اعلام کرده بود واشینگتن و پکن برای تمدید توافق تعلیق جنگ تجاری تا ۱۰ ژانویه به تفاهم رسیدهاند. کاهش برخی تعرفهها، مقابله با قاچاق مواد مخدر و گسترش تماسهای نظامی نیز از موضوعاتی بوده که دو طرف درباره آنها مذاکره کردهاند.
هوش مصنوعی بخش دیگری از مذاکرات بود. ترامپ پیش از نشست اعلام کرده بود موضوع «ابرهوش» را با شی مطرح خواهد کرد، اما علاقهای به تدوین مقررات تازه نشان نداد. شی جینپینگ نیز گفت توسعه هوش مصنوعی باید همواره تحت کنترل انسان باقی بماند. رقابت آمریکا و چین در فناوریهای پیشرفته و محدودیتهای واشینگتن بر صادرات تراشهها و تجهیزات پیشرفته به چین همچنان یکی از مهمترین زمینههای کشمکش اقتصادی دو کشور است.
ایران نیز یکی از موضوعات مهم گفتوگوها بود. بر اساس گزارش شینهوا، شی جینپینگ در نشست پنجشنبه از بازگشت آمریکا و ایران به آتشبس و حرکت در جهت مذاکرات صلح حمایت کرده است. تاکنون نشانهای وجود ندارد که پکن حاضر باشد برای پذیرش شروط واشینگتن بر تهران فشار جدی وارد کند. چین یکی از مهمترین شرکای اقتصادی ایران است و بحران جاری در منطقه، از جمله وضعیت تنگه هرمز، مستقیماً بر امنیت انرژی و منافع اقتصادی پکن تأثیر میگذارد.
دیدار پنجشنبه دومین ملاقات ترامپ و شی در سال جاری بود و نخستین سفر رئیسجمهور چین به واشینگتن در بیش از یک دهه به شمار میرود. مراسم استقبال از شب چهارشنبه آغاز شد؛ ترامپ شخصاً برای استقبال از شی و همسرش به پایگاه اندروز رفت، اقدامی که از نظر تشریفات ریاستجمهوری آمریکا کمسابقه بود. روز پنجشنبه نیز مراسم نظامی و پرواز نمایشی در کاخ سفید برگزار شد.
موقعیت دو کشور در آستانه این نشست با دورههای قبلی متفاوت است. چین پس از جنگ تجاری اخیر توانسته است صادرات خود را افزایش دهد و تسلط این کشور بر بخش بزرگی از زنجیره جهانی عناصر خاکی کمیاب، اهرم مهمی در برابر واشینگتن ایجاد کرده است. در مقابل، آمریکا همچنان محدودیتهای گستردهای بر دسترسی چین به فناوریهای پیشرفته اعمال میکند. هر دو دولت، با وجود این رقابت، دلایل اقتصادی و سیاسی مهمی برای جلوگیری از بازگشت روابط به یک رویارویی تمامعیار دارند.
برنامه سفر شی پنجشنبه شب با ضیافت رسمی در کاخ سفید ادامه مییابد. کاخ سفید اعلام کرده است علاوه بر هیأتهای رسمی دو کشور، گروهی از مدیران شرکتهای بزرگ آمریکایی در این ضیافت حضور خواهند داشت.
دیدار واشینگتن به این ترتیب بیش از آنکه به حل اختلافهای ساختاری دو قدرت منجر شده باشد، تلاشی برای مدیریت رقابتی است که در حوزههای تجارت، فناوری، تایوان و سیاست جهانی ادامه دارد.
https://akhbar-rooz.com/2026/09/25/65605/
هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر